Thứ ba, Ngày: 21/09/2021

GIỚI THIỆU CUỐN SÁCH: “THĂNG LONG - KẺ CHỢ THỜI MẠC - LÊ TRUNG HƯNG”

05/04/2021 Cỡ chữ: A-   A+  In bài viết

Tác giả: Nguyễn Thừa Hỷ
Nxb. Hà Nội
Năm 2019, 927 trang

“Thăng Long - Kẻ Chợ thời Mạc - Lê Trung hưng” do PGS.TS. Nguyễn Thừa Hỷ - một chuyên gia hàng đầu về lịch sử Việt Nam thế kỷ XVI - XVIII, đặc biệt là về lịch sử và văn hoá Thăng Long làm chủ biên. Đây là một công trình nghiên cứu công phu, tái hiện một cách sinh động, toàn diện bức tranh đô thị Thăng Long - Kẻ Chợ trong gần ba thế kỷ thời Mạc - Lê Trung hưng (1527 - 1788), từ chính trị, diện mạo kinh thành đến kinh tế, xã hội, văn hoá.

Cuốn sách gồm 4 chương:

- Chương I: Đời sống chính trị. Phản ánh một giai đoạn đầy biến động về chính trị trong lịch sử Thăng Long - Kẻ Chợ. Đây là giai đoạn duy nhất trong lịch sử Đại Việt liên tục ở trong tình trạng cùng một lúc có hai vua (Lê - Mạc), rồi hai chúa (Trịnh - Nguyễn), rồi lại có cả vua lẫn chúa (vua Lê - chúa Trịnh). Điều đó đã nói lên sự phức tạp, mâu thuẫn đan xen giữa mô hình chính trị, hệ tư tưởng với thực thể đời sống. Ngoài ra, Đại Việt lúc này còn phải đương diện với thế giới, những quốc gia trong khu vực và cả những đối tác mới đến từ phương Tây.

- Chương II: Quy hoạch và diện mạo kinh thành. Giới thiệu quá trình tu sửa, gia cố, mở rộng lũy đất thành Đại Đô bao quanh kinh đô Thăng Long các năm 1587 - 1588 khi nhà Mạc đã đóng ở Thăng Long và năm 1749 dưới thời chúa Trịnh Doanh. Số lượng và vị trí một số cửa ô của thành Thăng Long. Diện mạo, cấu trúc thành Đại Đô, Hoàng thành, Cung thành, quần thể phủ chúa Trịnh, khu dân cư phố phường Kẻ Chợ.

- Chương III: Kinh tế - xã hội. Thăng Long thời kỳ này chuyển biến thực sự với sự phát triển đồng bộ và cân đối giữa nội thành - ngoại thị, giữa thủ công nghiệp và thương nghiệp. Tuy nhiên, các chính sách dao động, thiếu nhất quán về kinh tế, ngoại thương đã khiến nền kinh tế hàng hóa - thị trường vừa hưng khởi, lại vừa bị kìm hãm, suy thoái. Bức tranh sinh hoạt đô thị hiện lên rõ nét qua những thông tin phong phú về các hoạt động kinh doanh, buôn bán, sản xuất, kết cấu cư dân, dân số, các đẳng cấp xã hội, tổ chức dòng họ, hôn nhân, tang ma, làng xã tại kinh thành.

- Chương IV: Đời sống văn hoá. Chương này phản ánh sự “phục hưng” của văn hóa Thăng Long trên nhiều mặt của đời sống văn hóa. Kinh thành là nơi tập trung đông đảo các nho sĩ, văn nhân tài tử, giới tinh hoa ưu tú khắp nơi đổ về học tập, thi cử, buôn bán làm ăn. Văn hóa đô thị Thăng Long tài hoa thanh lịch, trọng danh dự hòa trộn với đặc trưng văn hóa và tính cách con người nhiều vùng miền kết tinh thành bản sắc văn hóa độc đáo. Giáo dục khoa cử thời Lê Trịnh phát triển mạnh. Kinh thành Thăng Long là nơi tổ chức các kỳ thi cấp quốc gia.

Ngoài ra, phần phụ lục với Bảng phổ hệ triều Mạc, triều Lê Trung hưng và họ Trịnh; bản dịch các tư liệu Hán Nôm; một số bài nghiên cứu tuyển chọn của các học giả, giáo sĩ, thương nhân phương Tây qua các cuốn hồi ký, du ký cùng hệ thống tranh ảnh, bản đồ… là những minh chứng sinh động, cụ thể cho nội dung cuốn sách.

“Thăng Long - Kẻ Chợ thời Mạc - Lê Trung hưng” là một công trình khoa học có giá trị, bước đầu tổng hợp, phác hoạ một mô hình nhiều nghịch lý của xã hội Thăng Long nói riêng và Việt Nam nói chung trong những thế kỷ XVI - XVIII. Đây là những tư liệu quý cho những ai muốn tìm hiểu về Thăng Long - Kẻ Chợ thời kỳ này. Dù biến động là vậy nhưng Thăng Long - Kẻ Chợ thời kỳ này được đánh giá là vẫn giữ được vị thế hàng đầu trên mọi lĩnh vực, lan tỏa ảnh hưởng ra khắp vùng Đồng bằng Bắc Bộ và trong toàn quốc.

Sách được phục vụ tại Phòng Địa chí và Thông tin tra cứu - Thư viện Hà Nội.

Trân trọng giới thiệu cùng bạn đọc!

 

Số lượt xem: 469